BAĞIMSIZ ÇALIŞAN LABORATUVAR UZMANLARININ MAĞDURİYETİ NASIL GİDERİLEBİLİR?

Bağımsız Çalışan Laboratuvar Uzmanlarının Mağduriyeti Nedir?

Bilindiği üzere, her hekim bir asıl görevi dışında, iki ayrı kuruluşta da saatler belirtilmek kaydıyla ek görev alabilmektedir. Örneğin, özel hastanede çalışan bir hekim, hastanedeki asıl görevi dışında başka bir hastane ya da tıp merkezinde de kısmi zamanlı çalışabilmektedir.

Bu durum, serbest çalışan tüm branş hekimleri için de geçerlidir. Serbest çalışan hekimler, muayenehaneleri dışında iki ayrı sağlık kuruluşunda da görev alabilmektedirler.

Laboratuvar uzmanları hariç. Çünkü, laboratuvar uzmanları bağımsız olarak yürüttükleri laboratuvarın “Mesul Müdürü” sayılmaktadır. Mesul Müdür oldukları için de, başka bir pozisyonda görev alamamaktadırlar.

Bu durum da, bağımsız çalışan İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji, Tıbbi Mikrobiyoloji, Tıbbi Biyokimya, Patoloji, Genetik gibi laboratuvar uzmanlarının mağduriyetine neden olmaktadır.

  • Kişinin Mesul Müdürlüğü İle 150 Kişinin Mesul Müdürlüğü Aynı Şey midir?

Özel hastane ve tıp merkezlerinde, kuruluşun başhekimi mesul müdür sayılmaktadır. Dolayısıyla, bu tür kuruluşlarda çalışan laboratuvar uzmanları ek görev alabilmektedirler.
Bağımsız çalışan laboratuvar uzmanlarına ise bu hak tanınmamaktadır. Bir özel hastanede, bazen 150 civarında hekim çalışmaktadır ve 150 hekimin mesul müdürü başhekimdir. Bir özel laboratuvarda da mesul müdür laboratuvar uzmanıdır. Tek bir uzmanın çalıştığı, personel de bulundurmadığı ya da 1-2 personel ile çalışan butik özel laboratuvarlar bulunmaktadır. Bu tür özel laboratuvarlarda laboratuvar uzmanı, yalnızca kendisinin mesul müdürüdür. Çoğu özel laboratuvar da bu durumdadır ve tek laboratuvar uzmanı ile çalışmaktadır.

Bu durum, serbest çalışan laboratuvar uzmanları aleyhine haksızlık oluşturmakta, onların hareket alanlarını ve iş alanlarını kısıtlamaktadır.
150 hekimin mesul müdürü olan başhekim ile, yalnızca kendisinin mesul müdürü olan serbest çalışan bir laboratuvar uzmanının mesul müdürlüğü aynı şey değildir ve bir tutulmamalıdır.

 Laboratuvar Uzmanının Mesul Müdürlüğü Ne Anlama Gelir?

Uzman, laboratuvarlarda yapılan testlerin doğru biçimde yapılmasından ve hastalara doğru sonuçlar verilmesinden sorumludur. Bir laboratuvar uzmanı, böyle bir sistemi kurmak ve denetlemekle yükümlüdür. Çünkü, hastalara verilen raporlarda kendi imzası bulunmaktadır ve imzasının bulunduğu raporlardaki sonuçlardan doğrudan sorumludur.

Asıl olarak bir laboratuvar uzmanını bağlayan şey, üretilen laboratuvar test sonuçlarına koyduğu imzadır. Dolayısıyla, imza attığı raporların doğru ve kaliteli sonuçları yansıttığını garanti edecek bir sistemi kurmak ve denetlemek zorundadır.

Günümüzde, elektronik onay denilen bir kavram sözkonusudur. Bir laboratuvar uzmanı, o anda laboratuvarda bulunmadan da sonuçları görebilir, kontrol edebilir, denetleyebilir, tekrarlatabilir, düzelttirebilir ve doğru hale getirilmesini sağladıktan sonra elektronik olarak imzalayabilir durumdadır.

Yani, bedensel olarak o anda o mekanda bulunmadan, işin yürümesini sağlayacak ve sistemi denetleyecek tek hekimlik branşı, laboratuvar uzmanlığıdır.

Dolayısıyla, laboratuvar uzmanlarının mesul müdürlük gerekçesiyle çalışmasını tek bir pozisyonla sınırlamak bilimsel olarak ve işleyiş olarak da anlamsızdır.

 ÇÖZÜM ÖNERİLERİ: NE YAPILABİLİR?

  1. Hekimlere uygulanan “Mesul Müdür başka bir görev üstlenemez” kuralından laboratuvar uzmanları hariç tutulabilir. Gerçekten de laboratuvar uzmanlığı günümüz iletişim çağında tamamiyle farklı bir durumdur. Bir dahiliye, cerrahi, KBB, çocuk, kadın- doğum uzmanı gibi bedensel olarak orada bulunmayı gerektirmez ve kurulan sistem uzaktan da sürekli olarak denetlenebilir ve onay verilebilir. Dolayısıyla da, birden fazla laboratuvar faaliyeti aynı anda rahatlıkla yürütülebilir, sorumluluğu sürdürülebilir.

Bu nedenle, mesul müdürlerle ilgili “Başka bir yerde görev üstlenemez” kuralına,

“ Laboratuvar uzmanları hariç” ibaresi eklenmelidir.

2.Diğer bir yol, mesul müdürün sorumlu olduğu hekim sayısı ile ilgili olarak tanım yapılabilir. 1-2 hekimin çalıştığı sağlık kuruluşundaki mesul müdürlük ile, 150 hekimin çalıştığı kuruluştaki mesul müdürlük aynı şey değildir.

Bu nedenle:

“ 5’ten az hekimin çalıştığı kuruluşlardaki mesul müdür görevindeki hekimler ayrıca iki, 10’dan az hekimin çalıştığı kuruluşlardaki mesul müdür görevindeki hekimler ayrıca bir sağlık kuruluşunda ek görev üstlenebilir. 10’dan fazla hekimin çalıştığı sağlık kuruluşundaki hekimler ayrıca bir ek görev üstlenemez” şeklinde bir düzenleme yapılabilir.

  1. Başka bir yol da, sorumluluğun saatlerle belirlenmesidir. Bağımsız çalışan bir laboratuvar uzmanı, adına ruhsat düzenlenmiş olan laboratuvarın mesul müdürü olur. Asıl çalıştığı bu görevdeki çalışma saatleri de belirlenir, örneğin 08:00- 16:00 gibi. Saat 16:00’dan sonra da, iki ayrı sağlık kuruluşunda görev alabilir. Örneğin 16:00-18:00, 18:00- 20:00, 16:00-24:00, 18:00-24:00 gibi. Gece de çalışan ve faaliyette bulunan kuruluşlardaki laboratuvar çalışmalarında da görev alabilir.

Laboratuvar uzmanlığı, tüm bu çalışma biçimlerine uygun olan, sistemin uzaktan da çok iyi izlenebildiği ve kontrol edilebildiği bir uzmanlık alanıdır.

Bu nedenlerle bu düzenlemeler rahatlıkla yapılabilir.

SONUÇ:
Tüm bu nedenlerle;
Bağımsız çalışan laboratuvar uzmanları ile ilgili olarak, mesul müdür sayılmalarından kaynaklanan çalışma kısıtlaması ve aleyhlerine oluşan mağduriyet giderilmeli, onlara da bir asıl, iki de ek görev alabilme hakkı tanınmalıdır.
Bu mağduriyetin giderileceğini umuyor ve bekliyoruz.

Saygılarımızla.

Mail: tiplab@tiplab.org
02/05/2015
Prof. Dr. Paşa Göktaş
Tıp Laboratuvarları Derneği
TIPLAB
Yönetim Kurulu Başkanı

Bu yazı Genel kategorisine gönderilmiş. Kalıcı bağlantıyı yer imlerinize ekleyin.

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir